Ali Arslan’dan ilgi çeken araştırma!

“118 yıllık siyasal temsil tablosu”

Tarihçi yazar Ali Arslan’ın araştırması, Kırklareli’nin 118 yıllık siyasal tarihinde yalnızca 2 nazır ve 3 bakan çıkarabildiğini ortaya koydu. Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan çalışma, kentin siyasi temsil gücünü ortaya koydu.

Tarihçi yazar Ali Arslan’ın kapsamlı araştırması, Kırklareli’nin Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan 118 yıllık siyasal temsil tablosunu ortaya koydu.

1908–2026 yılları arasını kapsayan çalışmada, Kırklareli’nin bu uzun süreçte Osmanlı Mebusan Meclisi ve Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde çok sayıda milletvekili çıkarmasına rağmen, yalnızca 2 nazır ve 3 bakanla temsil edilmesi dikkat çekti.

Arslan’ın araştırması, kentin siyasal tarihine ışık tutarken, merkez–taşra ilişkileri açısından da önemli bir sorgulama alanı açıyor.

İşte o araştırma:

KIRKLARELİ 118 YILDA 2 NAZIR 3 BAKAN ÇIKARABİLMİŞ

(1908 -2026 YILLARI ARASINDA OSMANLI VE CUMHURİYET DÖNEMLERİNDE)

Osmanlı I. Meşrutiyet ile Mebusan Meclisi ile ilk kez yasama gücünü oluştururken, bu sürece 1878 – 1908 yılları arasında ara vermiş, daha sonra 1908 – 1920 yılları arasında tekrar parlamento düzenine geçebilmiştir. I. Meşrutiyet döneminde; İki dönem, II. meşrutiyet döneminde; Dört dönem seçim yapılmıştır. Toplamda 6 dönem seçim yapılmış ve tümünde mebusan ve ayan meclisleri oluşturulmuştur. Oluşan bu parlamentolar farklı kökenden farklı gelenekten, farklı tarihi geçmişten, farklı inanç sisteminden ve farklı dilleri konuşan milletvekillerinden meydana gelmiştir.

17 Aralık 1908 – 18 Mart 1920 tarihleri arasında çalışmalarını sürdüren bu parlamento 16 Mart 1920’de İşgalci Emperyalist Güçlerce kapatılarak dağıtılmış, ancak, siyaset fiilen Milli Mücadele döneminde de sürdürülmüştür.

I.Dünya Savaşından sonra doğu ve batı Trakya topraklarında yaşananlar bölgedeki siyaseti etkilerken, dağıtılmış olan Osmanlı Mebusan Meclisi’nin önderleri işgaller karşısında dernekler kurmuş, bu kuruluşlarda siyaset yapma olanakları aramışlar, ya da Milli Mücadeleyi örgütlemeye çalışmışlardır.

Ulusal Kurtuluş Savaşı’nda Milli Mücadele’nin öncü örgütü olan “Anadolu ve Ru­meli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti” Cumhuriyet Halk Fırkası’na dönüştürülerek 9 Eylül 1923’te Gazi Mustafa Kemal Atatürk tarafından kurulmuştur. Ardından Cumhuriyet dönemi ve sonraki yıllarda;  1923-1946,  1950 – 1960, 1960 – 1980, 1980 -2026 yılları arasında pek çok parti kurulmuş, onlarca seçim yapılmış ve TBMM’ne Kırklareli’den Osmanlı Mebusan Meclisine 4 mebus (Milletvekili) Cumhuriyet Döneminde; 49 Milletvekili ve 3 senatör seçilmiştir.

Düşünmek gerek..!

Osmanlı İmparatorluğu Dönemi’nde Mebusan Meclisi üyesi ve Nazırlık yapan mebuslar:

EMRULLAH EFENDİ

Emrullah Efendi (Kırklareli-Kırkkilise) Milletvekili): Maarif Nazırı (Bugünkü Milli Eğitim Bakanı)  1. Maarif Nazırlığı: 12 Ocak 1910 - 21 Şubat 1911, 1. Maarif Nazırlığı: Aralık 1911 - 21 Temmuz 1912 arasında.

Kırklareli-Kırkkilise Mebusu (Milletvekili): 1852 yılında Lüleburgaz’da doğmuştur. Babası Lüleburgaz eşrafından Tüccar Ali Efendidir. İlk ve ortaokulu Lüleburgaz’da bitiren Emrullah Efendi Mülkiye Mektebinden mezun olmuş, çeşitli illerde Maarif Müdürlüğü yapmış Galatasaray Lisesi Müdürlüğünde de bulunmuştur. 21 Kasım 1909’da II. Meşrutiyet III. Dönem Kırkkilise (Kırklareli) milletvekili olarak görev almış, mebusan meclisinde etkili görevler de üstlenen Emrullah Efendi Osmanlı hükümetinde iki kez Maarif Nazırlığı yapmıştır.

MUSTAFA ARİF BEY

Mustafa Arif Bey (Kırklareli - Kırkkilise Milletvekili): Mütareke dönemi Osmanlı’da  Sadrazam Tevfik Paşa hükümetlerinde Dâhiliye Nazırlığı 11 Ocak 1918 – 3 Mart 1919 tarihleri arasında

Kırklareli - Kırkkilise Mebusu(Milletvekili): 1873’de Selanik’te doğmuş, hukuk mektebini bitirdikten sonra Kırkkilise Bidayet Mahkemesi Başkanlığı yapmış, II. Meşrutiyet I. Dönem milletvekili olarak Kırkkilise’den mebusan meclisine girmiştir. VI. Dönemde de Kırkkilise’den mebusan meclisine seçilmiştir. Mütareke dönemi Tevfik Paşa hükümetlerinde dâhiliye nazırlığı ve Şuray-ı Devlet Reisliği görevlerini de yapmıştır. Not: Kırkkilise livasının milletvekili seçimleri Yurt genelinde 7 Kasım 1919’da seçimler yapılmıştı. Sonucunda adaylardan Mustafa Arif Bey 56 oy alarak oybirliği ile milletvekili olmuştur.

HASAN KORKUT

Hasan Korkut : XIV. Dönem Kırklareli Milletvekili olarak mecliste bulunmuştur. 5 Ocak 1978 -12 Kasım 1979 Tarihleri arasında Devlet Bakanlığı yapmıştır.

1927 yılında Kırklareli İli Babaeski İlçesine bağlı Çavuşköy’de doğmuştur. Annesi Halime Hanım, babası Mehmet Bey’dir. İlkokulu Lüleburgaz ilçesine bağlı Hamitabat Köyü’nde, ortaokulu ise Edime Lisesi’nde tamam­lamıştır. Yükseköğrenimini İstanbul Eğitim Enstitüsü’nde tamamlamıştır. 1957 yılında öğretmenlikten istifa ederek Demokrat Parti saflarında politikaya atılmıştır. Aynı yıl Babaeski Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanlığına ve Müdür Vekili seçilmiştir. Trakya’da Kırklareli, Lüleburgaz, Hayrabolu, Vize Kooperatiflerinin ve Trakya Yağlı Tohumlar Tarım ve Satış Kooperatifleri Birliğinin Kumcu Başkanlığını yaparak Trakya Birlik Yönetim Kumlu Başkanlığına seçilmiştir. Kırklareli Ziraat Odaları İl Temsilcisi olarak hizmet sunmuştur. XIV. Dönem Kırklareli Milletvekili olarak mecliste bulunmuştur. Milli Eğitim Müşaviri iken 5 Haziran 1977 milletvekili genel seçimlerinde XVI. Dönem AP Kırklareli Milletvekili olarak TBMM’ye tekrar girmiştir. Almanca bilmektedir. Evli ve üç çocuk babasıdır. 07 Şubat 2018’de vefat etmiştir. 

İRFAN GÜRPINAR

İrfan Gürpınar: Gürpınar, 29 Kasım 1987’de (18, 19,20 Dönemlerde) SHP’den Kırklareli Milletvekili seçilmiştir.  1995 ve 1996 yılları arasında kurulan koalisyon (DYP-SHP ve DYP-CHP) 50. Ve 52. Hükümetlerinde Turizm Bakanlığı yapmıştır.

20 Mart 1943 tarihinde Kırklareli’de doğdu. Dünyaya gözlerini açtığı bu tarihi kent, Gürpınar’ın hayatının her aşamasında büyük önem taşıyor. İlkokulu Kocahıdır İlkokulunda, orta ve lise eğitimini Kırklareli Lisesinde tamamlayan ardından İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni bitiren İrfan Gürpınar siyaset yolculuğunun nasıl başladığını şu sözlerle anlatıyor: “1960 öncesinde Kıbrıs’la ilgili olarak “Ya Taksim Ya Ölüm” mitingleri düzenleniyordu. Kırklareli’de on binlerce kişinin katıldığı bir miting yapıldı. O zaman lise talebesiydim. Mitingde gençlik adına hazırlanan bildiriyi okudum. Bu çok hoşuma gitti. Yürüyüş sırasında okul müdürü yanıma geldi. “İnsanlar çok sessiz ilerliyor, sen öncülük et de slogan atsınlar” dedi. Bunun üzerine mitinge katılanlara “Ya Taksim Ya Ölüm” gibi birkaç slogan attırdım. O günden sonra Kırklareli’de adeta bir lider durumuna geldim.”

İrfan Gürpınar’ın siyasete ilgisi üniversite yıllarında artarak devam ediyor. Ülkenin 1960 ihtilali sonrası yaşadığı dönemde İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde okuyan Gürpınar “1961 yılında üniversiteye girdim. O zamanlar siyasetle ilgilenmeyen üniversite talebesi yok denecek kadar azdı. Ben ve arkadaşlarım da ülke meselelerine kafa yoruyor, devamlı siyaset konuşuyorduk. 1962 yılında Cumhuriyet Halk Partisi Kırklareli İl Kongresi yapıldı. O kongrede İl Sekreteri seçildim. Üniversite ikinci sınıftayken üstlendiğim bu görev 15 yıl sürdü. O süreçte Hukuk Fakültesi’ni bitirip Kırklareli’de avukatlık yapmaya başladım. 1976 yılında Kırklareli’de belediye başkanlığı için ara seçim yapıldı. Belediye Başkanı olmam yönünde teklif geldi, ama kabul etmedim. İl başkanımızı aday yaptık ben de onun yerine İl Başkanı oldum. Bu görevim 1980 ihtilaline kadar devam etti” diyor.

İrfan Gürpınar, 12 Eylül’le birlikte gelen yasaklı yıllarda aktif siyasete mecburi ara veriyor. 1983’te siyasi faaliyetlere yeniden izin verilmesi üzerine Sosyal Demokrat Parti’nin (SODEP) kuruluş çalışmalarına katılan Gürpınar, Kırklareli İl Başkanı oluyor. 1985 yılına gelindiğinde SODEP ve Halkçı Parti’nin birleşmesiyle Sosyal Demokrat Halkçı Parti (SHP) kuruluyor. Siyaset yolculuğunu SHP çatısı altında sürdüren Gürpınar, 29 Kasım 1987’de (18.Dönem) bu partiden Kırklareli Milletvekili seçiliyor. Tecrübeli Siyasetçi, 1991ve 1995’teki seçimlerin ardından da Meclis’te yer alarak üç dönem milletvekilliği yapıyor. İrfan Gürpınar’ın siyaset hayatında 1992 yılı önemli bir yer tutuyor. Gürpınar 9 Eylül 1992 tarihinde Cumhuriyet Halk Partisi’nin yeniden açılması üzerine siyaset çalışmalarına CHP’de devam ediyor.

1995 ve 1996 yılları arasında kurulan koalisyon (DYP-SHP ve DYP-CHP) 50. Ve 52. Hükümetlerinde Turizm Bakanlığı yapan Gürpınar “Dört Mevsim, On İki Ay, Bütün Türkiye” sloganı ile Türkiye’de uygulanan kısıtlı dönem ve bölgesel turizm uygulamalarının önünü açmıştır. Sağlık Turizmi üzerine teşvikler ve çalışmalar yapmış, İstanbul için “İki Kıta, Bir Şehir” sloganı ile yola çıkarak Kız Kulesi’ni bakanlığı döneminde turizme kazandırdığını belirtmiştir.

2000 yılından itibaren aktif siyaset hayatına nokta koymuş, emekli milletvekili ve Türk Parlementerler Vakfı 2.Başkanı olarak siyaseti yakından takip etmiştir. İrfan Gürpınar, evli, 1 çocuk ve 2 torun sahibidir. 7 Aralık 2020 tarihinde Ankara’da vefat etmiş, her zaman hayal ettiği Türk Bayrağına sarılı naaşı ve TBMM’nde düzenlenen resmi tören ile Gölbaşı Mezarlığında ebedi yolculuğuna uğurlanmıştır.  

 PROF. DR. NECDET TEKİN

Necdet Tekin:  20-21 Dönem Kırklareli DSP Milletvekili olarak Meclise girmiş, 10 Temmuz 2002 - 18 Kasım 2002 tarihleri arasında Milli Eğitim Bakanlığı yapmıştır.

Necdet Tekin 11.08.1947 tarihinde Kırklareli ili Üsküpdere Köyü’nde doğdu. Babası Rifat Tekin, annesi Tenzile Hanımdır. İlk ve orta öğrenimini sırasıyla; Üsküpdere İlkokulu, Pınarhisar Ortaokulu ve Edime Erkek Öğretmen Okulunda sürdürdü. Başarılı öğrenimi nedeniyle, İzmir Yüksek Öğretmen Okuluna yatay geçişi yapıldı ve bu eğitim kuramımdan mezun oldu. 1965 yılında kaydolduğu Ege Üniversitesi Fen Fakültesi Matematik bölümünden 1969 yılında mezun oldu.

Bayburt Lisesinde, Erzurum Atatürk Üniversitesinde, İstanbul Şehremini Lisesinde görevler yaptıktan sonra, 1976 yılında İstanbul İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi İstatistik Bölümünde istatistik asistanı oldu. 1980 yılından itibaren Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İşletme Bölümünde görev aldı. 1983 yılında işletme doktoru, 1986 yılında yardımcı doçent, 1989’da doçent ve 1995 yılında profesör oldu.

Marmara Üniversitesi Yönetim Kurulu ve Fakülte Kurulunda seçilmiş üye olarak görev yaptı. İktisat, işletme, matematik, istatistik, kalkınma modelleri, Türkiye ekonomisi konularında çok sayıda bilimsel çalışmalar yaptı, Serbest bölgeler, kıyı ticareti, küçük ve küçük ve orat ölçekli işletmelerin sorunları üzerinde seminerler verdi, Basılı 4 kitabı (Yolcu Talep Tahmin Modelleri Üzerine Bir Deneme, İktisadi Matematik, Bir Ülke Ekonomik  Modeli "Bulgaristan”, Fuzzy ile Lojiç ve Flazzy Matematik Uygulama) ile çok sayıda makalesi mevcuttur…

1995 Genel Seçimlerinde Kırklareli Milletvekili seçilen Tekin, 18 Nisan 1999 Genel  Seçimlerinde yeniden Kırklareli DSP Milletvekili olarak Meclise girdi, 21. Dönem TBMM’de Plan ve Bütçe Komisyonu ve İKÖ-PAB Türk Grubu üyelikleri yaptı. 29,7, 2002 tarihinde, Metin Bostancıoğlu’ndan boşalan Milli Eğitim Bakanlığına atandı, İngilizce hilen Necdet Tekin, evli ve 2 çocuk babasıdır.