22 Ekim 2020 Perşembe
Bize Ulaşın
Künye
Lüleburgaz
Kırklareli
Edirne
Tekirdağ
Spor
Güncel Gündem
Resmi İlanlar
YAZARLAR
» son dakika haberler
Lüleburgaz 0°C
YAZAR DETAYI
Ceren Yaren Ermut-Psikolog (Genç Değişim Eğitim Kurumları)
Okul öncesi çocuklarda okula uyum süreci
Yazı Tarihi: 02 Eylül 2020 Çarşamba 07:34

Okul öncesi dönem dediğimiz 0-6 yaş dönemi çocukların fiziksel, duygusal, zihinsel ve sosyal açıdan en hızlı geliştikleri dönemdir. Çocuk, kendisindeki değişim ve gelişmelerin farkına vararak hem bunlara ayak uydurmaya çalışır hem de kişiliğinin oturması için fırsatlar yakalar. Sosyal ilişkiye ilk olarak ailede giren çocuklar için güvende hissettikleri ortam da aile ortamıdır ve bu güvenli ortamdan ilk olarak okul öncesi eğitim için ayrılırlar. Çocuğun güven duyduğu ortamdan, kişiden ayrılması onu zorlayabilir ve onun kaygı duymasına sebep olabilir.  Ebeveynler olarak yaşanılan bu zorlukların, sürecin doğal bir parçası olduğu ve zamanla çözümlenebileceği unutulmamalıdır.

Çocukların okula uyum sürecinde zorlanmasına sebep olan durumların neler olduğuna baktığımızda birçok etken sıralayabiliriz.

Ayrılık ve terk edilme korkusu yaşıyor olabilirler. Okula gitmeyi  çocuğunuzun yaşadığı ilk büyük ayrılık olarak düşünürsek bakım vereninden ayrılmak ve yeni bir ortama girmek çocuğunuzda ayrılık kaygısı oluşturabilir.

Performans kaygısı olan bir çocuk okula uyum sürecinde zorlanabilir. Başarılı olamazsam düşüncesi onun okula gitme isteğini zedeleyerek onu okuldan uzaklaştırabilir.

Çocuk, ebeveynlerinden birine ya da her ikisine bağımlı ise okul onun için korkutucu bir yer olabilir. Bu sebeple çocuğumuzla bağımlı değil bağlı olmaya dikkat etmemiz gerekir.

Yeni kardeşi olmuş ya da evde annesi ile kalabilecek küçük yaşta kardeşi olan bir çocuk okula gitmek istemeyebilir. Annesinin kardeşi ile daha fazla vakit geçireceğini düşünmesi okul ile arasına mesafe koymasına sebep olabilir.  

Ev ortamında sınırlama ve kural olmayan çocuklar okuldaki kural düzenine uymakta zorlanacaktır bu yüzden ev ortamında kalmak onlar için  daha kolay gözükecek ve okula gitmek istemeyeceklerdir.

Ebeveyn tutumları aşırı koruyucu ve hoşgörülü ise okulda aynı ilgiyi bulamamak okula uyum sürecinde zorlanmasına sebep olabilir.

Çocuklarımızın karakter özellikleri de okula uyum sürecine etki etmektedir. Utangaç, içe kapanık çocuklar okula uyum sürecinde daha fazla zorluk çekebilirler.

Okula uyum yaşayan çocuklarımızda bu durumu anlayabileceğimiz çeşitli davranışlar gözlemleriz. Okula gitmek istememe, enürezis (alt ıslatma), tırnak yemek, öfke nöbetleri ve ağlama krizleri, huzursuzluk hali bu durumda gözlemleyebileceğimiz davranışlara örnek verilebilir. Bunların yanında çocuğun uyku ve yemek düzenindeki bozulmalar da dikkat edilmesi gereken noktalardır.

OKULA UYUM SÜRECİNDE ÇOCUKLARIMIZA NASIL DAVRANMALIYIZ?

Çocuğumuz okula başlamadan önce mutlaka duygusal olarak hazırlanmalıdır. Okulu sadece oyun oynayabileceği bir yer şeklinde anlatmak ebeveyn olarak yapabileceğimiz en büyük hatalardandır. Okul kavramı ve okul kültürünün ne olduğu detaylı olarak anlatılmalı gerekirse hikaye ve masal kitapları, ilgili resimler kullanılmalıdır. Hikaye ve masal kahramanları ile özdeşim kuracakları için kitaplar öğrenmeleri konusunda daha faydalı olacaktır.

Okula gitmenin çocuğun insiyatifine bırakılabilecek ‘Okula gitmek ister misin?’, ‘Yarın okula gidelim mi ?’ gibi sorular sorulmamalıdır. Bu tarz sorular çocuğa ‘hayır’ deme seçeneğini bırakmaktadır bunun yerine ‘Yarın okula gidiyoruz, senin yaşındaki her çocuk gidiyor sen de okula gitmelisin’ gibi net tavırlı cümleler kurmalıyız. Herkesin sorumlulukları olduğunu ebeveyn olarak yerine getirdiğiniz sorumluluklardan bahsederek anlatabilir, okula gitmenin de onun sorumluluğu olduğunu söyleyebilirsiniz. Çevrenizde okula giden ve onun da bildiği kişileri örnek göstererek durum somutlaştırılmalı sürecin normalliği vurgulanmalıdır.

Okul içinde ebeveyn olarak daha pasif bir rolde olmalı ve çocuğun öğretmeni ile anlaşabilmesi için fırsat verilmelidir. ‘Karnın ağrırsa seni okuldan alırım’ demek yerine ‘Kendini kötü hissettiğinde öğretmenin ile paylaşabilirsin’ demek daha faydalı olacaktır. Böylece öğretmeni ile arasındaki güven duygusunu güçlendirebilirsiniz.

Çocuğunuzun okulla ilgili kaygılarını sakin ve duyarlı bir şekilde dinlemeli ve onu yargılamamalısınız. Çocuğunuzun sizden ilk kez ayrılacağını düşünerek bu kaygının ne kadar normal olduğunu kendinize hatırlatmalı ve çocuğunuzun mu sizden ayrılmak istemediğini yoksa sizin mi ayrılık kaygısı yaşadığınızı iyi gözlemlemelisiniz.

Uyum sorunu yaşayan çocuklarla alay edilmemeli ve yaşadıkları durum küçümsenmemelidir. Çocuğa yaşadığı durumun anlaşıldığı hissettirilmelidir.

Uyum sürecinde en aktif rol oynayan kişiler anne ve babalardır. Bu sebeple ebeveynler son derece kararlı, sabırlı ve güven verici olmalıdır. Çocuklarımızın bir şeyin iyi ya da kötü olduğu düşüncesini bizim tutumlarımızdan öğrendiğini unutmamamız gerekir. Her çocuğun farklı olduğunu hatırlayarak uyum sürecinde uygulanacak stratejiler de buna göre belirlenmelidir.

 

Bu yazı 6086 defa okunmuştur.
YORUMLAR
DİĞER YAZILARI
» Okul öncesi çocuklarda okula uyum süreci
» ‘Yeni Normal’de sürece uyum!
» Salgın Sırasında Çocuklarımıza Nasıl Yaklaşmalıyız ?
Yazarın tüm yazıları >>>
E-Gazete
Yazarlar
Anket
Hava Durumu
Facebook
Twitter