18 Kasım 2019 Pazartesi
Bize Ulaşın
Künye
Lüleburgaz
Kırklareli
Edirne
Tekirdağ
Spor
Güncel Gündem
Resmi İlanlar
YAZARLAR
» son dakika haberler
Lüleburgaz 0°C
HABER DETAYI
29 Ekim’in kutlanmasına sebep olan belge!
Lüleburgaz # 12 Temmuz 2019 Cuma 07:10

Uğurcan KARAOĞLU

Koleksiyoner-Tarihçi Mustafa Gültekin, 29 Ekim Cumhuriyet Bayramının kutlanmasına sebep olan belgeyi günümüzde muhafaza ediyor.

Mustafa Gültekin, Lüleburgaz halkının ülke genelinde Cumhuriyet Bayramı’nın kutlamasına sebep olan orijinal belgeyi görmelerini ve neden kutlandığını bilmeleri için Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi’nde bulunan Osmanlıca belgenin, orijinalinden Türkçe’ye çevrilmiş halini ve fotoğrafını paylaştı.

“ORİJİNAL BELGEYİ YAYINLAMAYI UYGUN GÖRDÜM”

Gültekin, gazetemize yaptığı açıklamada; “Coşku ile kutladığımız Cumhuriyet Bayramımızı kutlamaya sebep olan orijinal belgeyi yayınlamayı uygun gördüm. Bilindiği üzere, Mustafa Kemal Atatürk  10. Yıl Nutku’nda 29 Ekim’in en büyük bayram olduğunu belirtmiştir. Mustafa Kemal Atatürk önderliğindeki Türkiye, cumhuriyetin ilanından sonra 15 yıl gibi bir zamanda büyük bir değişim yaşadı.  Cumhuriyet'in ilan edildiği günün bayram olarak kabul edilmesi 1925'te yapılan kanun teklifi ve bu teklifin Meclis'te kabulü ile olmuştur. 628 sayılı bu kanun ile 29 Ekim, 1925'ten itibaren ülke içinde ve dış temsilciliklerde bayram olarak kutlanmaya başlamıştır.” dedi.

“ATATÜRK TASARIYI HAZIRLADI”

Gültekin devamında; “29 Ekim 1923 tarihinde TBMM, yeni Türk devletinin idare şeklinin cumhuriyet olduğunu kabul ve ilan etmiştir. Meclis Başkanı Mustafa Kemal Paşa Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk cumhurbaşkanı seçilmiştir. 23 Nisan 1920'den beri yeni Türk devletinin en büyük organı Türkiye Büyük Millet Meclisi idi. Hele saltanatın kaldırılmasından sonra, cumhuriyet için bütün şartlar hazırlanmış bulunuyordu. Bunun için Anayasada değişiklik yapmak yetecekti. Mustafa Kemal Paşa, 28 Ekim günü bir Anayasa değişikliği tasarısı hazırladı. 20 Ocak 1921 tarihli Anayasa'nın birinci maddesinin sonuna "Türkiye Devleti'nin idare şekli cumhuriyettir" sözü eklendi ve diğer maddelerde yapılacak bazı değişiklikler de belirtildi. 29 Ekim günü Meclis'in oybirliğiyle Cumhuriyet şekli kabul edilerek, Mustafa Kemal Paşa, saat 20.45'te, ilk cumhurbaşkanı seçildi” dedi.

O belgenin Osmanlıca orijinalinden günümüz Türkçesine çevirisi;

Türkiye Büyük Millet Meclisi Riyâseti                                      

Başkitâbeti (Genel Sekreterliği)

Kavanîn (Kanunlar) Müdüriyeti

Numrosu 364

Teşkilât- ı Esâsiye Kânunu’nun  ba‘zı mevaddının ta‘diline (Anayasa’nın bazı maddelerinin değiştirilmesine) dâir kânun;

Birinci Madde: Hâkimiyet, bilâ kayd ü şart milletindir. İdâre usûlü halkın mukadderâtını bi'z-zât ve bi'l-fi‘il idâre etmesi esâsına müsteniddir (dayanır). TÜRKİYE DEVLETİ’NİN ŞEK-İ HÜKÜMETİ CUMHURİYET'TİR.

İkinci Madde: Türkiye Devleti’nin dini, din-i İslâm’dır. Resmî lisânı Türkçe’dir.

Üçüncü Madde: Türkiye Devleti Büyük Millet Meclisi tarafından idâre olunur. Meclis, Hükümet’in inkısâm ettiği şuubât-ı idâreyi (ayrı ayrı bölümlere ayırdığı idarî işleri) İcrâ Vekilleri vâsıtasıyla idâre eder.

Dördüncü Madde: Türkiye Reis-i cumhûru, Türkiye Büyük Millet Meclisi Hey'et-i Umûmiyesi tarafından ve kendi a‘zâsı meyânından (kendi üyeleri arasından) bir intihâb (seçim) devresi için intihâb olunur (seçilir). Vazife-i riyâset (başkanlık görevi), yeni Reis-i cumhûr’un intihâbına (seçimine) kadar devâm eder. Tekrâr intihâb olunmak (seçilmek) câ'izdir.

Beşinci Madde: Türkiye Reis-i cumhûru, devletin re'isidir. Bu sıfatla lüzûm gördükçe Meclis’e ve Heyet-i Vekile’ye riyâset (vekiller heyetine, hükümete başkanlık) eder.

Altıncı Madde: Başvekil, Reis-i cumhûr tarafından ve Meclis a‘zâsı meyânından intihâb olunur (Meclis üyeleri arasından seçilir). Diğer vekiller Başvekil tarafından yine Meclis a‘zâsı arasından intihâb olunduktan sonra hey’et-i umûmiyesi (hepsi) Reis-i cumhûr tarafından Meclis’in tasvîbine arz olunur. Meclis hâl-i ictimâ‘da ( toplantı halinde, çalışma halinde) değil ise keyfiyet-i tasvîb Meclis’in ictimâ‘ına tâlik olunur (toplantısına bırakılır).

18 Rebi'ül-evvel 1342 ve 29 Teşrinievvel (Ekim) 1339 (1923).

Bu haber 578 defa okunmuştur.
YORUMLAR
DİĞER HABERLER
E-Gazete
Yazarlar
Anket
Hava Durumu
Facebook
Twitter